Islam I

Islam betekent “Overgave aan Gods wil”. De stichter van de islam is Mohammed. De aanhangers van de islam worden moslims, soms ook wel mohammedanen genoemd. Hun voornaamste uitspraak is: “Er bestaat geen God buiten Allah en Mohammed is zijn profeet”. Volgens de koran, het heilige boek van de moslims, waren Adam, Abraham, Ismaël (zoon van Abraham en Hagar), Isaak (zoon van Abraham en Sara), Jakob, Jozef, Mozes, David, Salomo, Johannes en Jezus rechtschapen personen die het ware geloof bezaten en de leer van Mohammed voorbereidden. Abraham wordt via Ismaël aanzien als de stamvader van de Arabieren en via Isaak deze van de Joden. Voor Ismaël werd de Kaäba te Mekka als heiligdom en voor Isaak de Tempel te Jeruzalem opgericht. Hierop voortbordurend kan men de islam als de Arabische vorm van het monotheïsme van Abraham en als een parallelle vorm van het jodendom typeren, eerder dan een aan de Arabieren aangepast christendom. Alhoewel Mohammed Jezus als een profeet aanzag, aanvaardde hij hem niet als de zoon van God en daarom wees hij de drievuldigheid van God af. Mohammed heeft ook geen hoogstaande ethiek verkondigd (zoals Jezus in zijn bergrede) en hij stichtte eerder een wereldse staat dan “een rijk dat niet van deze wereld is”. De islam is het jodendom voorbijgestoken omdat de islam via Mohammed “nieuwe openbaringen met een hogere waarde” bekomen heeft.

Het Arabisch schiereiland was in de zevende eeuw na Christus bevolkt door talrijke stammen die voortdurend met elkaar in conflict lagen en die in religieus opzicht nog erg primitief waren. Ze hielden er meerdere godheden op na, afgebeeld in steen en hout. De traditie van de stam, de deugden van de voorvaderen, het buitensluiten van de vreemdelingen en de verplichting tot de bloedwraak bepaalden hun geestelijk leven. Dit land werd de geboortegrond van een wereldomspannende religie, van een staat die de Arabieren verenigde en van een cultuur die als vierde grote plaats heeft genomen naast die van het Westen, India en China.

De wereldreligies: een indeling

De wereldreligies kunnen opgedeeld worden in twee grote groepen: deze die ontstaan zijn ten oosten van de Hindoe Koesj en deze die ontstaan zijn ten westen hiervan. De Hindoe Koesj is een bergketen in Centraal-Azië (Afghanistan en Pakistan) van ongeveer zevenhonderd kilometer lang en tot zevenduizend meter hoog. De eerste groep wereldreligies kunnen we de oosterse godsdiensten noemen en de tweede, de westerse. De oosterse wereldreligies omvatten het hindoeïsme, het boeddhisme, het confucianisme en het taoïsme. Tot de westerse wereldreligies rekenen we het jodendom, het christendom en de islam.

De oosterse godsdiensten kunnen omschreven worden als “de godsdiensten van de eeuwige wereldwet”. Volgens deze is de wereld eeuwig. De wereld heeft geen allereerste begin en geen definitief einde, maar vernieuwt zich onophoudelijk in een wisseling van ontstaan en vergaan. Zij wordt beheerst door een in het wereldgebeuren ingebouwde wetmatigheid die uit zichzelf de evolutie bepaalt. Het hoogste wezen kan als een onpersoonlijke wetmatigheid voorgesteld worden of als een godheid die boven de wereld heerst en zich in deze wereld manifesteert.

De westerse godsdiensten kunnen omschreven worden als “de godsdiensten van de historische godsopenbaring”. Volgens deze bestaat er een persoonlijke God die zich van de wereld onderscheidt en deze oneindig te boven gaat. Deze God heeft alles uit het niets geschapen en regeert de wereld met onbeperkte macht, volgens een vast en voor de mens ondoorgrondelijk plan. Voor deze religies is de wereld op een bepaald tijdstip geschapen en zal hij op een bepaald tijdstip vergaan. In de tijdsspanne tussen de schepping en het einde van de wereld verloopt het unieke en onherroepelijke historische proces van de wereld. Deze godsdiensten zijn ontstaan doordat God zich op een of andere manier aan zijn volk openbaarde. Denken we maar aan Mozes, die met de stenen tafelen waarop de tien geboden waren gegrift, de berg Sinaï afdaalde en de godsdienst van Israël stichtte. Mohammed had een hele reeks openbaringen waarbij hij als de profeet van God werd aangeduid. Deze openbaringen werden na zijn dood verzameld in de koran. Bij het christendom is de zoon van God zelf, Jezus Christus, de godsdienst komen stichten.